Balk – Het lokale initiatief Eigen Warmte Balk gaat definitief door met de verdere ontwikkeling van een warmtenet voor het eigen dorp. Verschillende partners, waaronder Energie Coöperatie Gaasterland (ECG), AVK Plastics en woningcorporatie Dynhus, zijn overtuigd van de haalbaarheid. Uit het Voorlopig Ontwerp en de bijbehorende businesscase blijkt dat het project technisch en financieel haalbaar is. Inmiddels heeft ruim 62 procent van de inwoners in Balk hun interesse kenbaar gemaakt, wat een solide basis vormt voor de volgende fase van de realisatie.
Subsidieaanvragen en voorbereidingen in Balk
Nu de haalbaarheid is aangetoond, start Eigen Warmte Balk met het aanvragen van de Warmtenetten Investeringssubsidie (WIS) bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. “Dit voelt echt als een bijzonder moment”, zegt Siemon Wiersma, bestuurder van de ECG. “We zijn op het punt beland dat we met elkaar weer volgende stappen kunnen maken.” Naast de aanvraag van deze miljoenensubsidie begint de organisatie met de voorbereiding van de aanbesteding om de juiste partners te vinden voor de aanleg van het netwerk in Balk.
Uniek warmtenet op dorpsniveau
Het project van Eigen Warmte Balk is in Nederland uniek door de schaal en de aanpak op dorpsniveau. Projectleider Goffe Venema benadrukt dat de medewerking van de inwoners cruciaal is. “Het gaat ons met elkaar lukken om een warmtenet op dorpsniveau te realiseren. Daarmee laten we Nederland zien waar een klein dorp groot in is”, aldus Venema. Voor het ontwerp is samengewerkt met het Deense bedrijf PlanEnergi, dat veel ervaring heeft met soortgelijke warmtenetten in dorpen die qua omvang vergelijkbaar zijn met Balk.
Betaalbaar aardgasvrij wonen dankzij Eigen Warmte Balk
De belangrijkste drijfveer voor de realisatie is het verlagen van de warmtekosten voor de gebruikers. De ambitie is om inwoners van Balk zonder aansluitkosten te laten overstappen, waarbij de warmterekening minimaal 10 procent lager uitvalt dan bij het gebruik van aardgas. Naar verwachting krijgt iedereen begin 2027 een exact aanbod. Voor veel woningen in Balk is dit de enige betaalbare manier om aardgasvrij te worden, aangezien individuele warmtepompen en extra isolatie vaak aanzienlijke investeringen vereisen die door dit collectieve systeem worden voorkomen.
Uitdagingen en toekomstvisie voor de regio
Ondanks de positieve voortgang blijven er uitdagingen voor Eigen Warmte Balk, met name op het gebied van de landelijke garantieregelingen die zich nu nog vaak richten op stedelijke gebieden. De gemeente De Fryske Marren ondersteunt het project echter als een van de belangrijkste voorbeeldprojecten. Bedrijven zoals AVK Plastics dragen bij door hun restwarmte te delen, wat helpt bij het behalen van de duurzaamheidsdoelen. De ambitie is dat in 2030 een groot deel van de inwoners en ondernemers in Balk volledig aardgasvrij kan wonen en werken.