Erfgoedvrijwilligersprijs: twaalf provinciale teams in finale

Binnenland – De Erfgoedvrijwilligersprijs 2026 heeft twaalf provinciale finalisten, geselecteerd uit 124 aanmeldingen. De teams maken cultureel erfgoed op verschillende manieren toegankelijk. Het publiek kan van 1 november tot en met 1 december stemmen via www.erfgoedvrijwilligersprijs.nl. Het winnende team ontvangt 10.000 euro.

Twaalf finalisten voor Erfgoedvrijwilligersprijs

De Erfgoedvrijwilligersprijs zet vrijwilligers in de erfgoedsector in de schijnwerpers. Samen met Stichting OPEN is uit iedere provincie een team geselecteerd. De twaalf provinciale finalisten zijn:

• Drenthe – Openluchtmuseum Ellert en Brammert. In Schoonoord tonen vrijwilligers in een drukkerij, houtzagerij en oud schooltje het vroegere leven en oude ambachten. Ook schoolkinderen kunnen meedoen.
• Flevoland – Museum Nagele. Vrijwilligers vernieuwden het museum in een voormalige dorpskerk, deden archiefonderzoek en maakten een interactieve tentoonstelling over het ontstaan en de architectuur van Nagele.
• Friesland – Museum Martena. Vrijwilligers uit Franeker bezoeken verzorgingshuizen met historische voorwerpen om herinneringen op te halen bij ouderen met dementie. Ze geven ook rondleidingen en activiteiten voor kinderen.
• Gelderland – Theaterwandeling van Museum Het Pakhuis. Jongeren en ervaren vrijwilligers brengen in Ermelo waargebeurde historische verhalen tot leven met theater, dans en technologie.
• Groningen – Molenstichting Midden- en Oost-Groningen. Molenaars, gidsen en klussers onderhouden historische molens, ontvangen bezoekers en leiden nieuwe vrijwilligers op.
• Limburg – BC mOERveld. In Geulle/Moorveld bouwden ongeveer 280 jongeren mee aan een reconstructie van een boerderij van circa 7.000 jaar geleden. Ook maakten ze muziekinstrumenten uit de tijd van de eerste boeren na.
• Noord-Brabant – Oorlogsmuseum Altena. Vrijwilligers in Wijk en Aalburg houden met een oorlogsmuseum, excursies en elf herdenkingsmonumenten verhalen over de Tweede Wereldoorlog levend.
• Noord-Holland – Museum Zaanse Tijd. Op de Zaanse Schans kunnen bezoekers klokken laten bekijken en taxeren. Kunstenaars geven Zaanse klokken een nieuw uiterlijk.
• Overijssel – Stichting Erfgoed Zwartewatersklooster. Bij Hasselt vertellen een podcast, escaperoom en wandelingen over een verdwenen vrouwenklooster, een ridderbegraafplaats en de Slag bij Ane in 1227.
• Utrecht – Queer-U Stories. Vrijwilligers brengen onderbelichte verhalen uit de Utrechtse queer geschiedenis onder de aandacht met onderzoek, stadswandelingen en tentoonstellingen.
• Zeeland – Museum Goemanszorg. Vrijwilligers in Dreischor tonen vlasbewerking, historische landbouwgewassen en oude gebruiken uit het boerenleven op Schouwen-Duiveland.
• Zuid-Holland – Indisch Herinneringscentrum. Vrijwilligers helpen in Den Haag bij familieonderzoek naar Nederlands-Indië en Indonesië aan de hand van passagierslijsten, kampkaarten en andere bronnen en bieden ruimte voor persoonlijke verhalen.

Publiek kan stemmen tot 1 december

Op de website van de Erfgoedvrijwilligersprijs stellen de teams zich voor in korte video’s. De publieksstemmen en het oordeel van een onafhankelijke jury tellen elk voor 50 procent mee. Voormalig OCW-minister Ingrid van Engelshoven is juryvoorzitter.

Prijsuitreiking op 11 december

Minister Rianne Letschert van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap maakt op vrijdag 11 december 2026 tijdens een bijeenkomst in de Koninklijke Schouwburg in Den Haag de winnaar bekend. De eerste prijs bedraagt 10.000 euro. De teams op de tweede en derde plaats ontvangen elk 5.000 euro. De helft van het prijzengeld mogen teams vrij besteden; de andere helft is bestemd voor kennisoverdracht binnen het vrijwilligerswerk.

De Erfgoedvrijwilligersprijs bestaat sinds 2020 en is ingesteld door het ministerie van OCW. Stichting Nederland Monumentenland organiseert de prijs met Stichting OPEN in opdracht van het ministerie.